Adviezen over eiwit lopen uiteen van ‘je eet al genoeg’ tot ‘minstens 2 gram per kilo’. Ze kunnen niet allebei kloppen. Gelukkig is dit een van de best onderzochte vragen in de sportvoeding, en de getallen zijn al jaren behoorlijk stabiel.
Het getal: ongeveer 1,6 g per kg per dag
Het meest geciteerde antwoord komt uit een meta-analyse van Morton en collega’s, in 2018 gepubliceerd in de British Journal of Sports Medicine. Die bundelde 49 gerandomiseerde gecontroleerde studies met 1.863 deelnemers die minstens zes weken krachttraining deden[1].
- Extra eiwit vergrootte de winst ten opzichte van alleen trainen: gemiddeld ongeveer 0,3 kg meer vetvrije massa en 2,5 kg meer op het één-herhalingsmaximum.
- Het voordeel voor vetvrije massa vlakte af bij een totale inname van ongeveer 1,6 g eiwit per kg lichaamsgewicht per dag.
- Dat plateau heeft een breed betrouwbaarheidsinterval (ongeveer 1,0–2,2 g/kg), dus de auteurs adviseerden tot 2,2 g/kg voor wie zeker wil zijn dat hij het dekt.
Het standpunt van de International Society of Sports Nutrition (ISSN) komt op hetzelfde uit: 1,4–2,0 g/kg/dag is genoeg voor de meeste mensen die sporten[2]. Ter vergelijking: de algemene aanbeveling voor volwassenen (RDA) is 0,8 g/kg, bedoeld om tekorten te voorkomen, niet om spiergroei te maximaliseren.
| Lichaamsgewicht | 1,6 g/kg (doel) | 2,2 g/kg (bovengrens) |
|---|---|---|
| 60 kg | 96 g | 132 g |
| 70 kg | 112 g | 154 g |
| 80 kg | 128 g | 176 g |
| 90 kg | 144 g | 198 g |
| 100 kg | 160 g | 220 g |
Wanneer je meer nodig hebt: tijdens een dieet
Als je minder eet dan je verbruikt, verliest je lichaam sneller spier samen met vet. Het ISSN-standpunt merkt op dat krachtsporters die op dieet zijn baat kunnen hebben bij een hogere inname, rond 2,3–3,1 g/kg/dag, om spiermassa te behouden[2]. Wil je tegelijk vet verliezen en spier opbouwen? Lees dan onze gids over body recomposition.
Hoeveel eiwit per maaltijd?
De bewering dat je lichaam maar 30 g eiwit tegelijk kan ‘opnemen’ is een mythe: vrijwel alles wordt opgenomen. De echte vraag is hoeveel er voor spieropbouw wordt gebruikt. Na bestudering van het bewijs adviseren Schoenfeld en Aragon ongeveer 0,4 g/kg per maaltijd over minstens vier maaltijden om op 1,6 g/kg per dag te komen, en tot 0,55 g/kg per maaltijd om op 2,2 g/kg te komen[3].
Bij 80 kg is dat ongeveer 30–45 g eiwit bij elk van vier maaltijden. De ISSN raadt ook aan eiwit elke 3–4 uur te verdelen, en merkt op dat 30–40 g caseïne voor het slapengaan de spiereiwitsynthese ’s nachts verhoogt[2].
Verandert leeftijd het antwoord?
Gedeeltelijk. In de meta-analyse van Morton werd het extra voordeel van eiwit kleiner met de leeftijd, terwijl getrainde krachtsporters er meer van profiteerden[1]. Eiwit helpt oudere volwassenen dus ook, maar het gemeten effect van extra eiwit op vetvrije massa was kleiner. Trainen zelf blijft op elke leeftijd de belangrijkste factor.
Is een eiwitrijk dieet veilig?
Voor gezonde mensen gelden innames binnen de bereiken hierboven als veilig. Het ISSN-standpunt vond geen bewijs dat een hoge eiwitinname gezonde nieren schaadt[2]. Mensen met een bestaande nierziekte zijn een ander verhaal en volgen het advies van hun arts.
Alles op een rij
- Vermenigvuldig je gewicht in kg met 1,6. Dat is je dagdoel.
- Wil je een veiligheidsmarge, mik dan op maximaal 2,2 g/kg, de bovengrens van het betrouwbaarheidsinterval van het plateau. Tijdens een dieet kan de behoefte volgens de ISSN nog hoger liggen.
- Verdeel het over minstens vier maaltijden van ongeveer 0,4 g/kg.
- Eerst gewoon eten: vlees, vis, eieren, zuivel, peulvruchten, tofu. Eiwitpoeder is handig, maar niet nodig.
- Eiwit bouwt alleen spier op als je ervoor traint: combineer het met genoeg sets per week.
